START-UP VISA CANADA “TẮC NGHẼN”: HƠN 43.000 HỒ SƠ TỒN ĐỌNG, THỜI GIAN XỬ LÝ KÉO DÀI TRÊN 10 NĂM – NHÀ ĐẦU TƯ NÊN ĐI TIẾP HAY CHUYỂN HƯỚNG?

Kiến thức đầu tư2026-04-20 17:05:11

Trong nhiều năm qua, chương trình Start-Up Visa (SUV) của Immigration, Refugees and Citizenship Canada từng được xem là “con đường vàng” dành cho các doanh nhân và gia đình mong muốn định cư Canada thông qua việc khởi nghiệp. Tuy nhiên, bước sang giai đoạn 2025–2026, chương trình này đang đối mặt với một thực tế hoàn toàn khác: tồn đọng hồ sơ nghiêm trọng, thời gian xử lý kéo dài chưa từng có và chính sách tạm dừng tiếp nhận mới.

Những cập nhật mới nhất từ hệ thống dữ liệu và các báo cáo liên quan cho thấy: hơn 43.000 hồ sơ đang nằm trong backlog, thời gian xử lý có thể vượt quá 10 năm, và đặc biệt, chưa có bất kỳ thông báo rõ ràng nào về việc mở lại chương trình.

Điều này đặt ra một câu hỏi lớn cho cộng đồng nhà đầu tư, đặc biệt là các gia đình Việt Nam: Có nên tiếp tục chờ đợi Start-Up Visa hay cần chuyển hướng sang con đường khác?

Thực trạng đáng báo động của chương trình Start-Up Visa

1. Backlog vượt ngưỡng kiểm soát

Theo nhiều phân tích từ dữ liệu thị trường và báo cáo ngành, số lượng hồ sơ tồn đọng của chương trình Start-Up Visa đã lên tới khoảng 43.000 – 43.200 hồ sơ tính đến cuối năm 2025.

Con số này không chỉ đơn thuần là “tăng cao”, mà còn cho thấy một vấn đề mang tính hệ thống: số lượng hồ sơ nộp vào vượt xa khả năng xử lý của IRCC trong nhiều năm liên tiếp.

Trong khi đó, chính Immigration, Refugees and Citizenship Canada cũng thừa nhận rằng lượng hồ sơ tồn đọng (inventory) bao gồm cả những hồ sơ vượt quá tiêu chuẩn xử lý, và việc xử lý phụ thuộc vào chỉ tiêu nhập cư hàng năm cũng như nguồn lực vận hành.

Nói cách khác, dù hồ sơ hợp lệ, bạn vẫn có thể phải chờ… chỉ vì “chưa đến lượt”.

2. Thời gian xử lý kéo dài hơn 10 năm

Một trong những điểm gây “sốc” nhất đối với nhà đầu tư là thời gian xử lý hồ sơ.

Ban đầu, Start-Up Visa được thiết kế với mục tiêu cấp PR trong khoảng 12–16 tháng. Tuy nhiên, hiện nay:

Thời gian xử lý đã vượt quá 10 năm đối với nhiều hồ sơ mới
Một số ước tính thậm chí cho thấy có thể kéo dài lâu hơn nữa trong điều kiện hiện tại

Điều này đồng nghĩa với việc:

Một gia đình nộp hồ sơ hôm nay có thể phải chờ đến khi con cái trưởng thành mới có kết quả
Kế hoạch kinh doanh gần như mất giá trị theo thời gian
Rủi ro tài chính và cơ hội ngày càng lớn

3. Chính thức tạm dừng chương trình từ 2026

Một thay đổi mang tính bước ngoặt:

Từ ngày 01/01/2026, Canada đã tạm dừng tiếp nhận hồ sơ Start-Up Visa mới, ngoại trừ những trường hợp đã có thư hỗ trợ (commitment certificate) từ năm 2025 và nộp trước hạn 30/06/2026.

Điều này có nghĩa:

Người mới gần như không còn cửa tham gia SUV
Người đã nộp hồ sơ sẽ tiếp tục… chờ
Chính phủ đang chuẩn bị một chương trình mới thay thế

Thậm chí, một số phân tích cho thấy việc tạm dừng này là để “giải cứu hệ thống” trước tình trạng backlog vượt kiểm soát.

Vì sao Start-Up Visa rơi vào khủng hoảng?

Có 3 nguyên nhân chính:

1. Số lượng hồ sơ tăng đột biến

Chương trình quá hấp dẫn (PR trực tiếp, không yêu cầu kinh nghiệm quản lý cao), dẫn đến lượng hồ sơ tăng mạnh trong thời gian ngắn.

2. Quy trình thẩm định phức tạp

Khác với các diện khác, SUV yêu cầu đánh giá:

Tính khả thi của dự án startup
Nguồn vốn
Tính đổi mới
Đóng góp kinh tế

Điều này khiến mỗi hồ sơ mất nhiều thời gian xử lý hơn.

3. Hạn mức nhập cư có giới hạn

Canada chỉ có thể cấp PR theo chỉ tiêu mỗi năm. Khi số hồ sơ vượt quá quota, backlog là điều không thể tránh khỏi.

Nhà đầu tư Việt Nam đang đối mặt với điều gì?

Với tình hình hiện tại, những gia đình đã và đang theo diện Start-Up Visa đang rơi vào trạng thái:

Chờ đợi không có mốc thời gian rõ ràng
Không thể chủ động kế hoạch tài chính
Con cái có nguy cơ “lỡ nhịp” học tập tại Canada
Startup mất cơ hội thị trường do delay

Đây là một bài toán không chỉ về di trú, mà còn về chiến lược cuộc sống.

Nên tiếp tục hay chuyển hướng?

Câu trả lời không giống nhau cho tất cả, nhưng xu hướng chung đang nghiêng về một hướng: Chuyển sang các lộ trình linh hoạt hơn, kiểm soát được thời gian hơn

Những con đường thay thế khả thi hơn năm 2026

1. C11 Work Permit – “lối đi nhanh” cho doanh nhân

C11 Work Permit là diện giấy phép lao động dành cho doanh nhân nước ngoài thành lập hoặc vận hành doanh nghiệp tại Canada.

Ưu điểm:

Không cần chờ PR ngay từ đầu
Có thể sang Canada nhanh hơn (vài tháng)
Chủ động vận hành doanh nghiệp

Đây đang là hướng đi được nhiều nhà đầu tư lựa chọn thay thế SUV.

2. Thành lập công ty tại Canada

Sau khi có Work Permit, nhà đầu tư có thể:

Thành lập doanh nghiệp
Tuyển dụng nhân sự
Tạo doanh thu và đóng thuế

Điều này giúp hồ sơ trở nên “thực tế” và phù hợp với định hướng mới của Canada:

Ưu tiên những người đang đóng góp trực tiếp cho nền kinh tế

3. Chuyển sang PR qua PNP + Express Entry

Sau khi đã hoạt động tại Canada, nhà đầu tư có thể xin PR thông qua:

Provincial Nominee Program (PNP)

Đề cử tỉnh bang
Tăng điểm CRS

Express Entry

Hệ thống xét điểm nhanh
Thời gian xử lý thường nhanh hơn SUV rất nhiều

So với việc chờ hơn 10 năm, đây là con đường:

Chủ động – rõ ràng – kiểm soát được

Xu hướng chính sách mới của Canada

Một điểm rất quan trọng:

Canada đang dần chuyển hướng chính sách nhập cư sang:

Ưu tiên người đã ở Canada và đang làm việc

Điều này thể hiện rõ qua:

Tăng tỷ trọng chuyển đổi từ temporary resident → PR
Giảm phụ thuộc vào hồ sơ nộp từ bên ngoài
Tập trung xử lý backlog

Immigration, Refugees and Citizenship Canada cũng cho biết thời gian xử lý phụ thuộc vào lượng hồ sơ tồn và năng lực xử lý từng giai đoạn, và có thể thay đổi liên tục theo tình hình thực tế.

Start-Up Visa từng là một cơ hội lớn, nhưng hiện tại: